یاداوری عربی نهم
اقسام کلمه:
۱- اسم
۲- فعل
۳- حرف
اسم: کلمه ای است که بر انسان یا حیوان یا شیء
و یا زمان و مکان معینی دلالت می کند.
علامت های اسم: به چند روش می توان اسم را
تشخیص داد:
۱- داشتن (ال) در اول کلمه، مانند: الکتاب
۲-داشتن تنوین در انتهای کلمه، مانند:کتابٌ
۳- مضاف واقع شدن کلمه: هر کلمه ای که مضاف
واقع شود یعنی پس از آن مضاف الیه بیاید،قطعاً
اسم است.
مانند: کتابُ علیٍ
نکته: هیچگاه دو تا از این نشانه ها با هم در یک
اسم جمع نمی شوند، یعنی تنوین با (ال) نمی آید
و اسمی که مضاف باشد(ال) یا تنوین نمی گیرد.
۴- هر کلمه ای که آخرش (ة) باشد،اسم است.
مانند: مشکاة - لغة
۵ـ بیشتر کلمه های سه حرفی که حرف وسطشان
ساکن باشد اسم اند. مانند: فَوق ـ فَتح ـ َنصر
۶- تمام ضمیر ها اسم هستند.مانند: هذا ـ هذه ـ
هذان ـ هاتان و...
۷ـ هر کلمه ای که بعد از ( یا ـ ایها ـ ایتها) بیاید اسم
است؛ مانند :یا اخی ـ ایها التلامیذ ـ ایتها الصدیقات
۸ ـ تمام کلمات پرسشی (استفهامی) به جز (هل)
و ( أ ) اسم هستند.
۹ـ تمامی اسامی انسان ها، حیوانات و ... مانند :
اسد، محمد، تهران و...
========================
اسم ها در عربی به سه دسته تقسیم میشوند
۱ـ مفرد ۲ـ مثنی ۳ـ جمع
اسم مفرد بر یک شخص یا یک چیز دلالت دارد
برای اشاره به اسم مفرد اگر مذکر باشد از (هذا)
برای نزدیک و (ذلک) برای دور استفاده میکنیم
و اگر آن کلمه مونث باشد از (هذه) برای نزدیک
و ( تلک ) برای دور استفاده میکنیم.
اسم مثنی بر دو شخص یا دو چیز دلالت می کند.
علامت آن (انِ) یا (ـینِ) در آخر کلمه می باشد.
نکته: اگر بخواهیم اسم مونثی را که دارای (ة)
است تبدیل به مثنی کنیم( ة) تبدیل به ( ت )
می گردد.
مانند:سفینةکه میشود سفینتانِ یا سفینتینِ
برای اشاره به دو شخص یا دو چیز از
( هذانِ و هذین) برای مذکر و (هاتان و هاتینِ)
برای مونث استفاده می کنیم.
اسم جمع اسمی است که بر بیش از دو شخص یا
دو شیء دلالت می کند و این گونه اسم ها به دو
دسته تقسیم می شوند.
۱ـ جمع سالم ۲ـ جمع مکسر
جمع سالم: جمعی است که هنگام ساختن آن،
شکل مفرد اسم تغییری نمیکند.
جمع مکسر: جمعی است که هنگام ساختن آن ،
شکل مفرد اسم تغییر می کند و قاعده و قانون
خاصی ندارد و بسیاری از آن ها در فارسی کاربرد
دارد.
جمع سالم خود به دو دسته تقسیم میشود:
الف) جمع مذکر سالم
ب ) جمع مونث سالم
جمع مذکر سالم: اسمی است که بر بیش از دو
شخص یا دو شیء دلالت می کند و علامت جمع
مذکرسالم ( ون ) و( ین ) در انتهای کلمه است.
مانند: مجتهد: مجتهدونَ یا مجتهدینَ
نکته:جمع مذکر سالم فقط برای عاقل هاست و
برای غیر عاقل ها استفاده نمی شود.
مانند:کرسیون برای کرسی غلط است.
جمع مونث سالم: اسمی که بر بیش از دو شخص
یا دو شیء دلالت می کندو جمع است.در مورد
اسمهایی که دارای ( ة) در آخر خود می باشند،
برای جمع بستن اسم از ( ات ) استفاده می کنیم
و حرف (ة) را پس از اضافه کردن ( ات ) حذف
می کنیم.
مانند: طبیبة (پزشک زن) که میشودطبیبتانِ
( پزشکان زن)
برای اشاره به چند شخص (سه نفر یا بیشتر) از
اسم اشاره ی (هولاء) به معنی (این ها) برای
نزدیک و ( اولـئک) به معنی (آن ها) برای دور
استفاده میکنیم.
نکته: درجمع عاقل (انسان) از اسم اشاره ی
(هولاء) و (اولـئک) استفاده میشود و برای جمع غیر
عاقل (غیر انسان) از اسم اشاره ی مفرد مونث
(هذه و تلک) استفاده میشود.
مانند: اولـئک مسلمون(جمع عاقل)
مانند:هذه الاشجار(غیرعاقل)
نکته ی ۱: اگر در جمله ای چند اسم مونث و یک
اسم مذکر وجود داشته باشد ، آن جمله مذکر
محسوب میشود.
نکته ی ۲ : اگر در جمله ای جمع مکسر غیر عاقل
داشته باشیم مانند (ایام) و بخواهیم برای آن ضمیر،
صفت یا فعل به کار ببریم باید از مفرد مونث استفاده
کنیم.
مانند: هذه الایام ( هذه: مفرد مونث،الایام :غیر عاقل)
تقسیم اسم به مذکر و مونث:
الف)اسم مذکر: اسم مذکر بر جنس نر دلالت میکند.
مانند: محمدٌ ، دیک (خروس)
ب)اسم مونث: اسم مونث بر جنس ماده دلالت میکند.
مانند :فاطمهٌ ، دجاجةٌ (مرغ )
علامت های تأنیث:
۱- (ة) تأنیث مانند:حمامة
۲- الف ممدوده ی زائد مانند: زهراء
۳- الف مقصوره ی زائد مانند: لیلی
انواع مونث:
۱-مونث حقیقی(واقعی): اسمهای مونثی که علامت
مونث دارند و نام برای انسان یا حیوان میباشند.
مانند: بقرة ،فاطمة
۲- مونث مجازی:اسم های مونثی که علامت مونث
دارند و نام برای انسان یا حیوان نمی باشند.
مانند : شجرة
۳- مونث معنوی: اسمهای مونثی که علامت مونث
را ندارند.مانند : مریم
۴- مونث لفظی: اسم های مذکری که علامت
مونث را دارند. مانند : معاویه، حمزة
تذکر:برخی از اسم های مونث علامت مونث ندارند.
(مونث معنوی) که مهم ترین آنها عبارتند از:
۱- اکثر اعضای زوج بدن مانند:عین(چشم)
۲- اسم شهرها و کشورها
۳- اسم هایی مانند ارض (زمین) ،شمس (خورشید)
حروف:
الف) حروف عامل: روی حرکت کلمه ی بعد از خود
تأثیر می گذارد.
ب) حروف غیر عامل: روی حرکت کلمه ی بعد از خود
تأثیر نمی گذارد.
مهم ترین حروف عبارتند از:
بـِ ، کـَ (مانند)، لـِ (برای)، وَ (برای قسم)، منذُ(از)
فی (در)،عَلی(روی)، حَتّی (تا) ، الی(به سوی)،
عَن(از،درباره ی) اَنَّ،اِنَّ(که)، کَاّنَّ(گویا)،هَل ـ یا(ای)
فعل: کلمه ای است که بخودی خود بر معنی
مستقلی دلالت میکند و زمان آن را نشان می دهد؛
به عبارت دیگر ،فعل کلمه ای است که بر واقع شدن
عملی یا پدید آمدن حالتی در زمان گذشته ،حال و یا
آینده دلالت میکند.(فعل کلمه ای است که در ۱۴ صیغه
صرف میشود. مانند: ذَهَبَ(رفت)
انواع فعل :
۱ -ماضی ۲-مضارع ۳- امر
فروشگاه آقای واحدی